CHO‘L TUPROQLARIDAGI QO‘RG‘OSHINNI MAHALLIY BIOKO‘MIR YORDAMIDA IMMOBILIZATSIYA QILISH SAMARADORLIGI (NAVOIY MINTAQASI MISOLIDA)

Authors

  • Hamroyev Lochinbek Qahramon o‘g‘li Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti, magistrant
  • N.X. Usanbayev Ilmiy rahbar

Keywords:

Tadqiqotning maqsadi - Navoiy mintaqasining cho‘l-sur tuproqlaridagi qo‘rg‘oshinni mahalliy yog‘och qoldig‘idan piroliz usulida tayyorlangan bioko‘mir va arpa (Hordeum vulgare) o‘simligi birgalikda qo‘llanilganda turli dozalarda kamaytirish samaradorligini laboratoriya sharoitida baholash hamda jarayonning fizik-kimyoviy mexanizmlarini aniqlashdan iborat.

Abstract

Og‘ir metallar bilan ifloslangan tuproqlarni tozalashda eng istiqbolli, arzon va ekologik xavfsiz yo‘nalishlardan biri - bioko‘mir (biochar) yordamida og‘ir metallarni immobilizatsiya qilish. Bioko‘mir g‘oyasi qadimgi Amazoniya hindularining «terra preta» (qora tuproq) texnologiyasidan kelib chiqqan bo‘lib, ular o‘simlik chiqindilarini past kislorod sharoitida kuydirib, tuproqqa qo‘shgan. Zamonaviy ilmiy asoslarni J. Lehmann shakllantirib, bu yo‘nalishni klassikaga aylantirgan. Navoiy mintaqasi sanoat-metallurgiya markazi bo‘lib, uning tuproqlarida qo‘rg‘oshin miqdorining MPC dan ortishi qishloq xo‘jaligi yerlarida kuzatilmoqda. Mintaqada paxta poxoli, yog‘och chiqindisi va shu kabi arzon xom-ashyolarning yetarli bo‘lishi bioko‘mir texnologiyasini mahalliy sharoitda joriy etishni iqtisodiy jihatdan maqbul qiladi.

References

1.Pourrut B., Shahid M., Dumat C., et al. Lead uptake, toxicity, and detoxification in plants // Reviews of Environmental Contamination and Toxicology. - 2011. - Vol. 213. - P. 113-136.

2.Bouabdli A., Saidi N., Belghyti D. Phytoremediation of Contaminated Agricultural Soil by Lead from Traffic Pollution Using a Common Barley Hordeum vulgare // International Journal of Environmental Research. - 2013. - Vol. 7, No. 3. - P. 615-620.

3.Sevak P., Pushkar B., Kapadne P. Lead pollution and bacterial bioremediation: a review // Environmental Chemistry Letters. - 2021. - Vol. 19. - P. 4463-4488.

4.Quziyev R.Q., Sektimenko V.E. O‘zbekiston tuproqlari va ularning ekologik holati. - Toshkent: Fan, 2018. - 184 b.

5.Ali H., Khan E., Sajad M.A. Phytoremediation of heavy metals - Concepts and applications // Chemosphere. - 2013. - Vol. 91, No. 7. - P. 869-881.

6.Bratovcic A., Hikal W.M., Said-Al Ahl H.A.H., et al. Bioremediation of Heavy Metals by the Genus Bacillus // International Journal of Environmental Research and Public Health. - 2023. - Vol. 20, No. 6. - Art. 4964. - P. 4963-4985.

7.Hu X., Wang J., Lv Y., et al. Bioimmobilization of lead by Bacillus subtilis X3 biomass isolated from lead mine soil under promotion of multiple adsorption mechanisms // Royal Society Open Science. - 2020. - Vol. 7. P. 1-15.

8.Suarez J.A., Romero E., Saavedra M.J. Remediation of Pb-contaminated soil using biochar-based slow-release P fertilizer // Scientific Reports. - 2023. - Vol. 13. P. 1-15.

9.Briffa J., Sinagra E., Blundell R. Heavy metal pollution in the environment and their toxicological effects on humans // Heliyon. - 2020. - Vol. 6, No. 9. - P. 1-26.

10.Nriagu J.O., Pacyna J.M. Quantitative assessment of worldwide contamination of air, water and soils by trace metals // Nature. - 1988. - Vol. 333. - P. 134-139.

11.Khan F.I., Husain T., Hejazi R. An overview and analysis of site remediation technologies // Journal of Environmental Management. - 2004. - Vol. 71, No. 2. - P. 95-122.

Downloads

Published

2026-06-18

Conference Proceedings Volume

Section

Articles

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.