JIGAR SIRROZINI ICHAK MIKROBIOTSENOZIGA TA’SIRI HAMDA BEMORLARDA ENSEFALOPATIYA RIVOJLANISHIDAGI XAVF OMILLARI
Keywords:
Maqsad: Jigar sirrozi bilan ogʻrigan bemorlarda ichak mikrobiotsenozidagi o‘zgarishlarni aniqlash hamda ushbu o‘zgarishlarning jigar ensefalopatiyasi rivojlanishi va kechishiga ta’sir qiluvchi xavf omillarini baholashAbstract
Dolzarbligi: Jigar sirrozi dunyo bo‘yicha nogironlik va o‘limning asosiy sabablaridan biri hisoblanadi. So‘nggi yillarda ichak–jigar o‘qi konsepsiyasi keng o‘rganilib, ichak mikrobiotsenozidagi o‘zgarishlar jigar sirrozi asoratlari, xususan jigar ensefalopatiyasi rivojlanishida muhim ahamiyatga ega ekanligi aniqlanmoqda.So`nggi yillarda jigar sirrozi bilan og`rigan bemorlarda uchraydigan asoratlar orasida jigar ensefalopatiyasi yetakchi o`rinlardan birini egallab, bemorlarning hayot sifati va prognoziga jiddiy salbiy ta`sir ko`rsatmoqda. Jigar parenximasining chuqur strukturaviy va funksional buzilishlari natijasida detoksikatsiya jarayonlarining izdan chiqishi, ichakdan kelib chiqadigan neyrotoksik moddalar, xususan ammoniy, merkaptanlar va qisqa zanjirli yog` kislotalarining markaziy asab tizimiga ta`siri ensefalopatiya rivojlanishining asosiy patogenetik mexanizmlaridan biri hisoblanadi.
References
1.Bajaj J.S., Heuman D.M., Hylemon P.B. et al.
2.Gut microbiota alterations in cirrhosis and hepatic encephalopathy.
3.Hepatology, 2021.
4.https://doi.org/10.1002/hep.31472
5.Qin N., Yang F., Li A. et al.
6.Alterations of the human gut microbiome in liver cirrhosis.
7.Nature, 2014 . https://doi.org/10.1038/nature13568
8.Tilg H., Adolph T.E., Trauner M.
9.Gut-liver axis and microbiome in liver diseases.
10.Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology, 2022.
11.https://doi.org/10.1038/s41575-021-00569-3
12.Jalan R., Cordoba J., Mullen K.D. et al.
13.EASL Clinical Practice Guidelines on hepatic encephalopathy.
14.Journal of Hepatology, 2022.
15.https://www.journal-of-hepatology.eu/article/S0168-8278(22)00221-4/fulltext
16.Vilstrup H., Amodio P., Bajaj J. et al
17.Hepatic encephalopathy in chronic liver disease.
18.AASLD Practice Guideline, yangilangan versiya 2020+.
19.https://aasldpubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/hep.29306
20.Albillos A., de Gottardi A., Rescigno M.
21.The gut-liver axis in liver disease: pathophysiological basis.
22.Journal of Hepatology, 2020.
23.https://doi.org/10.1016/j.jhep.2019.10.003
24.Acharya C., Bajaj J.S.
25.Altered microbiome in cirrhosis and its complications.
26.Clinical Gastroenterology and Hepatology, 2019–2021 reviewlar asosida.
27.https://doi.org/10.1016/j.cgh.2019.08.045
28.Tripathi A., Debelius J., Brenner D.A. et al.
29.The gut–liver axis and the intersection with the microbiome.
30.Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology, 2018 (hali ham aktual nazariya).
31.https://doi.org/10.1038/s41575-018-0011-z
32.Liu Q., Duan Z.P., Ha D.K. et al.
33.Synbiotic modulation of gut flora: role in hepatic encephalopathy.
34.Hepatology International, 2021.
35.https://doi.org/10.1007/s12072-021-10174-5
36.Sharma B.C., Singh J.
37.Probiotics in management of hepatic encephalopathy.
38.Metabolic Brain Disease, 2022.