PRAGMATIKA VA SOTSIOPRAGMATIKA: NAZARIY MANZARALAR VA KOMPETENSIYALAR MASALASI
Keywords:
pragmatika, sotsiopragmatika, semiotika, nutqiy akt, illokutsiya, politeness, kompetensiya, kontekst.Abstract
Ushbu maqolada zamonaviy tilshunoslikda pragmatika va sotsiopragmatikaning shakllanishi, rivojlanish bosqichlari hamda asosiy nazariy yo‘nalishlari keng yoritilgan. Maqola “Tilshunoslikda pragmatik va sotsiopragmatik tadqiqotlar tavsifi” bobidagi ma’lumotlarga tayangan holda, pragmatikaning semiotika bilan aloqasi, nutqiy aktlar nazariyasi, muloqotning kooperativlik prinsipi, xushmuomalalik nazariyasi va sotsiopragmatik kompetensiya masalalari tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, tilni samarali o‘zlashtirish va to‘g‘ri qo‘llash faqat grammatik bilim bilan emas, balki ijtimoiy, madaniy va pragmatik bilimlar bilan chambarchas bog‘liq. Shuningdek, sotsiopragmatika nutqiy muloqotda kuch, maqom, masofa, madaniy qadriyatlar va kontekstning ta’sirini ochib beradi.
References
1. Peirce, C. S. Collected Papers of Charles Sanders Peirce. Harvard University Press, 1931.
2. Morris, Charles. Foundations of the Theory of Signs. University of Chicago Press, 1938.
3. Austin, J. L. How to Do Things with Words. Oxford University Press, 1962.
4. Searle, John R. Speech Acts: An Essay in the Philosophy of Language. Cambridge University Press, 1969.
5. Grice, H. Paul. Logic and Conversation. In Syntax and Semantics, Vol. 3: Speech Acts, Academic Press, 1975.
6. Levinson, Stephen C. Pragmatics. Cambridge University Press, 1983.
7. Crystal, David. A Dictionary of Linguistics and Phonetics. Blackwell Publishing, 1991.
8. Yule, George. Pragmatics. Oxford University Press, 1996.
9. Brown, Penelope & Levinson, Stephen C. Politeness: Some Universals in Language Usage. Cambridge University Press, 1987.
10. Chomsky, Noam. Aspects of the Theory of Syntax. MIT Press, 1965.
11. Hymes, Dell. On Communicative Competence. In Sociolinguistics: Selected Readings, Penguin, 1972.