AQLLI BOSHQARUV TIZIMLARI VA INSTITUTSIONAL IQTISODIYOT: NAZARIY MODEL
Keywords:
aqlli boshqaruv tizimlari, institutsional iqtisodiyot, tranzaksiya xarajatlari, institutlar, boshqaruv tuzilmasi, raqamli transformatsiya, nazariy model.Abstract
Ushbu tezisda aqlli boshqaruv tizimlari va institutsional iqtisodiyot o‘rtasidagi nazariy bog‘liqlik tahlil qilinadi. Tizimlarning samaradorligi texnologiyaning o‘ziga emas, balki ularni o‘rab turgan qoidalar, boshqaruv tuzilmalari va hisobdorlik mexanizmlariga bog‘liq degan gipoteza ilgari suriladi. North, Williamson va Ostrom yondashuvlariga tayangan holda to‘rtta taklif shakllantiriladi: tranzaksiya xarajatlari, institutsional sifat, boshqaruv shakli va institutlarning tizim ta’siridagi o‘zgarishi. Taklif etilgan ramka tadqiqotchilar va boshqaruv amaliyotchilari uchun yo‘nalish beradi.
References
1. North, D.C. Institutions, Institutional Change and Economic Performance. Cambridge: Cambridge University Press, 1990.
2. Williamson, O.E. Transaction-cost economics: the governance of contractual relations. Journal of Law and Economics, 1979, 22(2), pp. 233–261.
3. Ostrom, E. Understanding Institutional Diversity. Princeton: Princeton University Press, 2005.
4. Chen, Y.-C. Advancing smart urban governance: integrating institutional analysis and complex system perspectives. International Journal of Public Governance and Networks, 2013, 1(2), pp. 69–84.
5. Simanjuntak, I.J., Sensuse, D.I., Sinaga, H. Conceptual mapping of digital transformation of government agencies: a systematic literature review. Applied Information System and Management, 2026, 9(2).