BIOLOGIYA TAʼLIMIDA OʻQUV MAQSADLARINI TAKSONOMIK YONDASHUV ASOSIDA BELGILASHNING DIDAKTIK IMKONIYATLARI
Keywords:
biologiya taʼlimi, oʻquv maqsadlari, taksonomiya, Blum taksonomiyasi, kognitiv darajalar, bilim oʻlchami, didaktik loyihalash, baholash, tafakkur koʻnikmalari.Abstract
Maqolada biologiya taʼlimida oʻquv maqsadlarini taksonomik yondashuv asosida loyihalashning nazariy asoslari va amaliy imkoniyatlari tahlil qilinadi. B.Blum taksonomiyasining L.Anderson va D.Kratvol tomonidan qayta ishlangan ikki oʻlchovli modeli, shuningdek, R.Marzano va SOLO taksonomiyalari qiyosiy oʻrganilib, ularning biologik bilimlar tabiatiga mosligi asoslab beriladi. Maqsadlarni aniq, oʻlchanadigan va izchil murakkablashib boradigan shaklda ifodalash darsni rejalashtirish, baholash vositalarini tanlash va oʻquvchilarda tadqiqotchilik koʻnikmalarini shakllantirishda qanday didaktik samara berishi ochib beriladi. «Hujayra» va «Ekologiya» mavzulari misolida oʻquv maqsadlari matritsasi taklif etiladi.
References
1.Oʻzbekiston Respublikasining «Taʼlim toʻgʻrisida»gi Qonuni. 2020 yil 23 sentyabr, OʻRQ-637-son // Qonunchilik maʼlumotlari milliy bazasi (lex.uz).
2.Беспалько В.П. Педагогика и прогрессивные технологии обучения. – М.: ИРПО МО РФ, 1995.
3.Ishmuhamedov R.J. Innovatsion texnologiyalar yordamida taʼlim samaradorligini oshirish yoʻllari. – T.: TDPU, 2004.
4.Кларин М.В. Педагогическая технология в учебном процессе: анализ зарубежного опыта. – М.: Знание, 1989.
5.Tolipov Oʻ.Q., Usmonboyeva M. Pedagogik texnologiyalarning tatbiqiy asoslari. – T.: Fan, 2006.
6.Allen D., Tanner K. Approaches to Biology Teaching and Learning: Questions about Questions // Cell Biology Education. – 2002. – Vol. 1, № 3. – P. 63–67.
7.Anderson L.W., Krathwohl D.R. (Eds.) A Taxonomy for Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom's Taxonomy of Educational Objectives. – New York: Longman, 2001.
8.Biggs J.B., Collis K.F. Evaluating the Quality of Learning: The SOLO Taxonomy. – New York: Academic Press, 1982.