KORXONALARDA XALQARO STANDARTLAR ASOSIDA KONSEPTUAL ASOSNI TASHKIL QILISH

Authors

  • Xalmatova Sevara Raximovna Toshkent amaliy fanlar universiteti Bakalavr , 4 bosqich talabasi Toshkent shahar, O‘zbekiston

Keywords:

Kalit soʻzlar: audit riski, hisob siyosati, moliyaviy hisobot sifati, normativ moslik, Oʻzbekiston, qiyosiy tahlil

Abstract

Annotatsiya. Korxonalarda MHXS talablari bilan mos kelmaydigan ichki hisob qoidalari moliyaviy axborotning qiyoslanishini pasaytiradi va auditorlik xulosasini murakkablashtiradi. Tadqiqotning maqsadi konseptual asosni shakllantirish uchun amaliy mezonlar tizimini aniqlashdan iborat boʻldi. Maʻlumotlar tahlili, pilot test, kognitiv intervyu va AHP usullari qoʻllanildi; tanlov hajmi N=102 ni tashkil etdi. Respondentlarning 58,0 foizi buxgalteriya boʻlimidan, 42,0 foizi ichki nazorat va audit yoʻnalishidan jalb qilindi. Element-total korrelyatsiysi boʻyicha noaniq bandlar qayta ishlanib, talqin xatolari qisqardi, global ogʻirliklar esa ustuvor komponentlarni ajratdi. Natijalar konseptual asosni standartlashtirish hisob siyosati izchilligini kuchaytirishi va hisobot shakllaridagi tafovutlarni kamaytirishini koʻrsatdi. Xulosa qilib, MHXSga tayangan konseptual yondashuv korxonalarda audit xavfini pasaytiruvchi boshqaruv vositasiga aylanishi mumkin.

References

1.International Organization for Standardization. ISO 37301:2021 Compliance management systems — Requirements with guidance for use. — Geneva: ISO, 2021.

2.International Organization for Standardization. ISO 9001:2015 Quality management systems — Requirements. — Geneva: ISO, 2015.

3.International Organization for Standardization. ISO 31000:2018 Risk management — Guidelines. — Geneva: ISO, 2018.

4.Oʻzbekiston Respublikasi Davlat statistika qoʻmitasi. Oʻzbekiston Respublikasining sanoat ishlab chiqarishi boʻyicha statistik toʻplam [Elektron resurs]. — URL: https://stat.uz/uz/ (murojaat sanasi: 19.06.2026).

5.Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. Oʻzbekiston Respublikasini 2030 yilgacha rivojlantirish strategiyasi [Elektron resurs]. — URL: https://mineconomy.uz/uz (murojaat sanasi: 19.06.2026).

6.Deming W. E. Out of the Crisis. — Cambridge, MA: MIT Press, 1986. — 507 p.

7.Juran J. M., Godfrey A. B. Juran's Quality Handbook. — 7th ed. — New York: McGraw-Hill Education, 2016. — 1696 p.

8.Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki. Yillik hisobot 2024 [Elektron resurs].

9.— URL: https://cbu.uz/oz/ (murojaat sanasi: 19.06.2026).

Downloads

Published

2026-07-15

Conference Proceedings Volume

Section

Articles

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.