KORXONALARDA YASHIRIN XARAJATLARNI ANIQLASH VA ULARNI BUXGALTERIYA HISOBIDA AKS ETTIRISH
Keywords:
yashirin xarajatlar, buxgalteriya hisobi, ishlab chiqarish xarajatlari, mahsulot tannarxi, ichki audit, inventarizatsiya, moliyaviy natija, xarajatlar nazorati, resurslardan foydalanish, iqtisodiy samaradorlik.Abstract
Mazkur maqolada korxonalarda yashirin xarajatlarning iqtisodiy mohiyati, ularning yuzaga kelish sabablari, aniqlash usullari hamda buxgalteriya hisobida to‘g‘ri aks ettirish masalalari yoritilgan. Yashirin xarajatlarning korxona moliyaviy natijalari, mahsulot tannarxi, rentabellik darajasi va iqtisodiy samaradorligiga ta’siri tahlil qilingan. Shuningdek, ishlab chiqarish jarayonidagi me’yordan ortiq yo‘qotishlar, resurslardan samarasiz foydalanish, uskunalarning bekor turishi, hujjatlashtirilmagan operatsiyalar va boshqa xarajatlarni aniqlash mexanizmlari ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot davomida yashirin xarajatlarni aniqlashda ichki audit, inventarizatsiya, xarajatlar tahlili va boshqaruv hisobining ahamiyati asoslangan. Yakunda korxonalarda yashirin xarajatlarni kamaytirish va ularni buxgalteriya hisobida ishonchli aks ettirish bo‘yicha ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan.
References
1.O‘zbekiston Respublikasining 2016-yil 13-apreldagi O‘RQ-404-son “Buxgalteriya hisobi to‘g‘risida”gi Qonuni.
2.O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1999-yil 5-fevraldagi 54-son qarori bilan tasdiqlangan “Mahsulot (ishlar, xizmatlar)ni ishlab chiqarish va sotish xarajatlarining tarkibi hamda moliyaviy natijalarni shakllantirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom.
3.IFRS Foundation. IAS 2 – Inventories. London: IFRS Foundation.
4.IFRS Foundation. IAS 16 – Property, Plant and Equipment. London: IFRS Foundation.
5.IFRS Foundation. IAS 37 – Provisions, Contingent Liabilities and Contingent Assets. London: IFRS Foundation.
6.IFRS Foundation. IAS 23 – Borrowing Costs. London: IFRS Foundation.
7.Drury, C. Management and Cost Accounting. Cengage Learning.
8.Horngren, C. T., Datar, S. M., Rajan, M. V. Cost Accounting: A Managerial Emphasis. Pearson.
9.Garrison, R. H., Noreen, E. W., Brewer, P. C. Managerial Accounting. McGraw-Hill Education.
10.Marshall, A. Principles of Economics. London: Macmillan.
11.Atrill, P., McLaney, E. Accounting and Finance for Non-Specialists. Pearson.
12.IFRS Foundation. Conceptual Framework for Financial Reporting. London: IFRS Foundation.