BO‘LAJAK MUHANDISLARDA IJODKORLIK KOMPETENTLIGINI RIVOJLANTIRISHNING PEDAGOGIK-PSIXOLOGIK IMKONIYATLARI

Authors

  • Meyliyeva Shoxista Rustamovna Qarshi davlat texnika universiteti Melioratsiya va yer kadastri kafedra assistenti

Keywords:

Kalit so‘zlar: bo‘lajak muhandis, ijodkorlik kompetentligi, kreativ fikrlash, pedagogik imkoniyat, psixologik xavfsizlik, ichki motivatsiya, loyiha asosida ta’lim, muhandislik dizayni, refleksiya, innovatsion faoliyat.

Abstract

Annotatsiya. Ushbu maqolada bo‘lajak muhandislarda ijodkorlik kompetentligini rivojlantirishning pedagogik va psixologik imkoniyatlari nazariy-tahliliy yondashuv asosida o‘rganiladi. Ijodkorlik muhandislik kasbiga xos murakkab vaziyatlarni anglash, turli yechimlarni ilgari surish, ularni texnik mezonlar asosida sinash va natijaga mas’uliyat bilan yondashish qobiliyati sifatida talqin etiladi. Xorijiy ilmiy manbalardagi kreativlikning tarkibiy nazariyasi, o‘z-o‘zini belgilash, o‘quv faoliyatini boshqarish hamda loyiha asosida o‘qitish g‘oyalari qiyosiy tahlil qilinadi. Ta’lim muhitida psixologik xavfsizlikni ta’minlash, talabaning mustaqil tanlovini qo‘llab-quvvatlash, amaliy muammolarni loyihalash, jamoaviy hamkorlik va refleksiv baholashning o‘rni asoslab beriladi. Maqolada “muammoni anglash – g‘oya yaratish – prototiplash – dalil bilan baholash – takomillashtirish” bosqichlaridan tashkil topgan konseptual pedagogik model hamda uni muhandislik mashg‘ulotiga tatbiq etish namunasi taklif qilinadi. Takliflar empirik tajriba natijasi emas, balki mavjud ilmiy dalillar va pedagogik mantiqdan kelib chiqqan nazariy-amaliy xulosalardir.

References

1.Amabile, T. M. (2012). Componential Theory of Creativity. Harvard Business School Working Paper No. 12-096. https://www.hbs.edu/ris/Publication%20Files/12-096.pdf

2.Kaufman, J. C., & Beghetto, R. A. (2009). Beyond Big and Little: The Four C Model of Creativity. Review of General Psychology, 13(1), 1–12. https://doi.org/10.1037/a0013688

3.Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The “What” and “Why” of Goal Pursuits: Human Needs and the Self-Determination of Behavior. Psychological Inquiry, 11(4), 227–268. https://doi.org/10.1207/S15327965PLI1104_01

4.Zimmerman, B. J. (2002). Becoming a Self-Regulated Learner: An Overview. Theory Into Practice, 41(2), 64–70. https://doi.org/10.1207/s15430421tip4102_2

5.Dym, C. L., Agogino, A. M., Eris, O., Frey, D. D., & Leifer, L. J. (2005). Engineering Design Thinking, Teaching, and Learning. Journal of Engineering Education, 94(1), 103–120. https://doi.org/10.1002/j.2168-9830.2005.tb00832.x

6.Prince, M. (2004). Does Active Learning Work? A Review of the Research. Journal of Engineering Education, 93(3), 223–231. https://doi.org/10.1002/j.2168-9830.2004.tb00809.x

7.Freeman, S., Eddy, S. L., McDonough, M., Smith, M. K., Okoroafor, N., Jordt, H., & Wenderoth, M. P. (2014). Active learning increases student performance in science, engineering, and mathematics. Proceedings of the National Academy of Sciences, 111(23), 8410–8415. https://doi.org/10.1073/pnas.1319030111

8.OECD. (2024). PISA 2022 Results (Volume III): Creative Minds, Creative Schools. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/765ee8c2-en

9.Sawyer, R. K., & Henriksen, D. (2023). Explaining Creativity: The Science of Human Innovation (3rd ed.). Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/oso/9780197747537.001.0001

10.Meyliyeva Sh.R. Texnika oliy ta’lim muassasalaridagidrologiyava gidrogeologiya fanlarini raqamli texnologiyalar asosida o‘qitishjarayonidatalabalarning ijodkorlik kompetentliginirivojlantirish metodikasini takomillashtirish. Ilm fan yangiliklari konferensiyasi. Andijon 2026., 2169-2179 betlar

11.Meyliyeva Sh.R. Bo‘lajak muhandislar ijodkorlik kompetentligini rivojlantirishda amaliy mashg‘ulotlarni tashkil yetish usullari., World science publishing london ltd., 543-552 betlar.

12.Meyliyeva Sh.R. Raqamli texnologiyalar jarayonida talabalarning ijodkorlik kompetentligini rivojlantirish., Muhandislik va iqtisodiyot 2026-yil, aprel. № 4-son (2)., 353-357 betlar.

Downloads

Published

2026-11-04

Conference Proceedings Volume

Section

Articles

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.