MARKAZIY OSIYODA SUV TANQISLIGI VA EKOLOGIK XAVFSIZLIK MUAMMOLARI
Keywords:
Kalit so'zlar: suv tanqisligi, ekologik xavfsizlik, Amudaryo, Sirdaryo, transchegaraviy suv resurslari, Orol dengizi, Markaziy Osiyo.Abstract
Annotatsiya: Tezisda Markaziy Osiyo mintaqasida suv tanqisligining kuchayishi va uning ekologik xavfsizlikka ta'siri rasmiy statistik va ilmiy ma'lumotlar asosida tahlil qilingan. Markaziy Osiyo davlatlararo suv xo'jaligi muvofiqlashtiruvchi komissiyasi, FAO va ilmiy tadqiqotlar ma'lumotlariga ko'ra, mintaqada suv ta'minoti aholi jon boshiga so'nggi 40 yilda 8,4 ming m³ dan 2,5 ming m³ gacha kamaygan, 2050-yilga borib bu ko'rsatkich kritik darajaga (1,7 ming m³ dan kam) tushishi bashorat qilinmoqda. Tahlil natijalari muz zaxiralari kamayishi, transchegaraviy daryolar oqimining beqarorlashuvi va yer degradatsiyasining ekologik xavfsizlikka birgalikdagi tahdidini ko'rsatadi.
References
1.Suvdan foydalanish borasidagi muammolar va ularni bartaraf etish yo'llari // inLibrary.uz, 2023.
2.Sayfullayev A. O'rta Osiyo mintaqasida suv tanqisligi muammosi // Modern Science and Research. — 2024. — T. 3, № 12. — B. 745–749.
3.Markaziy Osiyo davlatlari kelasi yil uchun suvni taqsimlab oldi // Anhor.uz, 2025-yil dekabr.
4.Markaziy Osiyoda bu yil sug'orish suvi zaxiralari kam bo'lishi mumkin // Spot.uz, 2026-yil mart.
5.Markaziy Osiyo mamlakatlari suv va yer resurslarini barqaror boshqarish loyihalarini ishga tushirdi // Gazeta.uz, 2025-yil dekabr (FAO ma'lumotlari asosida).
6.O'zbekiston suv inqirozi yoqasida: muammo, yechim va istiqbollar // Ekolog.uz, 2024-yil dekabr (Suv xo'jaligi vazirligi ma'lumotlari asosida).
7.Mavlonov, A. M., Mirzoeva, I. E., Nematov, A. N., & Jalilova, C. Z. (2021). Grouping and assessment of tourism and recreation resources of Bukhara region. EPRA International Journal of Multidisciplinary Research (IJMR), 7(6), 1-1.
8.Mavlonov, A. M., & Nematov, A. N. (2020). The influence of the zarafshan river on the development of cities. Экономика и социум, (11 (78)), 228-231.
9.Nematov, A., & Shadyeva, N. (2021). Ecotourism opportunities in the Bukhara region. Экономика и социум, (3-1 (82)), 206-208.
10.Khalimova, G. S., & Nematov, A. N. (2021). Effects Of Climate On Human Health (On The Example Of Bukhara Region). The American Journal of Applied sciences, 3(05), 132-135.
11.Halimova, G., Khikmatov, F., Zaitov, S., & Nematov, A. (2020). Assesment of local water resource in Kuljuktov mountain system. Test Engineering and Management, 83(5-6), 8665-8668.
1.Nematov, A. (2021). Географические особенности создания населённых пунктов