FRANSIYA TA’LIM TIZIMINING TUZILISHI VA UNING ASOSIY XUSUSIYATLARI
Keywords:
Fransiya ta’lim tizimi, école maternelle, collège, lycée, baccalauréat, Loi Blanquer, grandes écoles, ATSEM, neyropedagogika, Conseil scientifique de l’éducation nationale, kompetensiyaviy yondashuv, ta’lim islohoti.Abstract
Maqolada Fransiya Respublikasi ta’lim tizimining zamonaviy tuzilishi, uning bosqichlari (école maternelle, école élémentaire, collège, lycée, oliy ta’lim) va o’ziga xos pedagogik xususiyatlari ilmiy tahlil qilingan. Ta’lim tizimining markazlashtirilgan tashkiliy modeli, dunyoviylik (laïcité), bepulik va majburiylik tamoyillari, shuningdek, 2019-yildagi Loi Blanquer (Ishonch maktabi to’g’risidagi qonun) hamda 2024–2025 va 2025–2026-yillardagi islohotlar mazmuni yoritilgan. Ayniqsa, Conseil scientifique de l’éducation nationale (CSEN) faoliyati, Stanislas Dehaene tomonidan ishlab chiqilgan neyropedagogikaning ’’to’rt sutuni’’ modeli, ATSEM mutaxassislari tizimi va école maternelle ning beshta o’qish sohasi (cinq domaines d’apprentissage) batafsil tavsiflangan. Tadqiqot natijalari Fransiya tajribasining O’zbekiston ta’lim tizimini modernizatsiya qilishdagi metodologik ahamiyatini asoslash imkonini beradi.
References
1.O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 8-oktabrdagi PF–5847-sonli ’’O’zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to’g’risida’’gi Farmoni.
2.Code de l’éducation de la République française. – Paris: Légifrance, 2024. – URL: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/texte_lc/LEGITEXT000006071191
3.Loi n° 2019-791 du 26 juillet 2019 pour une école de la confiance (Loi Blanquer). – Journal officiel de la République française, 2019.
4.Bulletin officiel de l’éducation nationale. – Paris: Ministère de l’Éducation nationale, 2024–2025.
5.Dehaene S. Apprendre! Les talents du cerveau, le défi des machines. – Paris: Odile Jacob, 2018. – 384 p.
6.Conseil scientifique de l’éducation nationale. La forme scolaire à l’épreuve des sciences cognitives: rapports 2018–2024. – Paris: CSEN, 2024.
7.Prost A. Histoire de l’enseignement et de l’éducation en France. T. IV: Depuis 1930. – Paris: Tempus Perrin, 2015. – 816 p.
8.Dubet F. L’école des chances: Qu’est-ce qu’une école juste? – Paris: Seuil, 2004. – 96 p.
9.Eurydice. National Education Systems: France. – Brussels: European Commission, EACEA, 2025. – URL: https://eurydice.eacea.ec.europa.eu/national-education-systems/france
10.OECD. Education at a Glance 2024: OECD Indicators. – Paris: OECD Publishing, 2024. – 462 p.
11.Programme d’enseignement de l’école maternelle. Bulletin officiel spécial n° 2 du 26 mars 2015 (yangilangan: 2021). – Paris: Ministère de l’Éducation nationale.
12.Mardonov Sh.Q., Djurayev R.X. Xorijiy mamlakatlar ta’lim tizimlarining qiyosiy tahlili. – Toshkent: Tafakkur, 2021. – 312 b.
13.The Connexion. France’s Education Reforms 2024–2026. – URL: https://www.connexionfrance.com/