KIBERXAVFSIZLIK VA RAQAMLI MOLIYAVIY XIZMATLARDA XAVFLARNI BOSHQARISH

Authors

  • Radjabov Azimjon
  • Moliya va moliyaviy texnologiya Ilmiy yo'nalish:

Keywords:

Kalit so'zlar: kiberxavfsizlik; raqamli moliyaviy xizmatlar; kiberxavflar; operatsion risklar; risklarni boshqarish; kiberbarqarorlik.

Abstract

Annotatsiya. Ushbu maqolada raqamli moliyaviy xizmatlar sohasidagi kiberxavflarning tasnifi, ularni boshqarishning zamonaviy metodologiyalari va xalqaro tartibga solish amaliyoti tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — moliya muassasalari uchun kiberxavflarni boshqarishning tizimli yondashuvini asoslash va uni operatsion risklarni boshqarish tizimi bilan bog'lashdan iborat. Tahlil ENISA, NIST, ISO va Basel bank nazorati qo'mitasi hujjatlari hamda sohadagi empirik tadqiqotlar natijalariga tayanadi. Maqolada raqamli moliyaviy xizmatlarga xos asosiy kiberxavflar — fishing va sotsial injeneriya, ransomware hujumlari, DDoS hujumlari hamda ma'lumotlar oqishi tasniflangan; NIST va ISO 27001 doiralari asosida kiberxavflarni boshqarishning besh bosqichli sikli taklif etilgan. Tahlil natijalari kiberxavflarga qarshi kurashishda texnik vositalar bilan bir qatorda boshqaruv, tashkiliy va tartibga soluvchi vositalar majmuasining hal qiluvchi ahamiyatga ega ekanligini ko'rsatadi. Xulosalarda kiberxavfsizlikni muassasa miqyosidagi risklarni boshqarish tizimiga integratsiya qilish va kiberbarqarorlikni ta'minlash bo'yicha tavsiyalar bayon etilgan.

References

1.Aldasoro I., Gambacorta L., Giudici P., Leach T. The drivers of cyber risk // Journal of Financial Stability. – 2022. – Vol. 60. – Article 100989.

2.O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktabrdagi PF-6079-son Farmoni: «Raqamli O'zbekiston — 2030» strategiyasi to'g'risida.

3.ENISA Threat Landscape 2023. – Athens: European Union Agency for Cybersecurity, 2023.

4.IBM Security. Cost of a Data Breach Report 2023. – Armonk, NY: IBM Corporation, 2023.

5.Dhillon G., Backhouse J. Information system security management in the new millennium // Communications of the ACM. – 2001. – Vol. 44, No. 7. – P. 125–128.

6.NIST. The NIST Cybersecurity Framework (CSF) 2.0. – Gaithersburg, MD: National Institute of Standards and Technology, 2024.

7.ISO/IEC 27001:2022. Information security, cybersecurity and privacy protection – Information security management systems – Requirements. – Geneva: ISO, 2022.

8.Basel Committee on Banking Supervision. Revisions to the Principles for the Sound Management of Operational Risk. – Basel: Bank for International Settlements, 2021.

9.Crisanto J. C., Prenio J. Regulatory frameworks for cybersecurity. – FSI Insights No. 15. – Basel: Bank for International Settlements, 2017.

Downloads

Published

2026-10-26

Conference Proceedings Volume

Section

Articles

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.