FUQAROLIK JAMIYATI INSTITUTLARINING IJTIMOIY TENGSIZLIK VA FUQAROLARARO ZIDDIYATLARNI YUMSHATISHDAGI OʻRNI
Keywords:
fuqarolik jamiyati, ijtimoiy tengsizlik, fuqarolararo ziddiyat, ijtimoiy kapital, koʻprik hosil qiluvchi aloqalar, guruhlararo tarmoq, ziddiyatni institutsionallashtirish, ijtimoiy totuvlik, vakillik, vositachilik, ijtimoiy ishonch, mahalla, nodavlat tashkilotlar, ommaviy maydon, baholash mezonlari.Abstract
Mazkur maqolada fuqarolik jamiyati institutlarining ijtimoiy tengsizlik va fuqarolararo ziddiyatlarni yumshatishdagi oʻrni ijtimoiy-falsafiy metodologiya doirasida tadqiq etiladi. Muallif «fuqarolik jamiyati ziddiyatni kamaytiradi» degan umumiy daʼvoni tanqidiy tahlil qilib, uni aniqlashtirishni taklif etadi: hal qiluvchi oʻzgaruvchi institutlarning mavjudligi emas, balki ularning tuzilish turidir. Tadqiqotda R. Patnem ajratgan ichki bogʻlovchi va koʻprik hosil qiluvchi ijtimoiy kapital farqi, A. Varshneyning etnik ziddiyatlar va fuqarolik hayotiga oid qiyosiy tadqiqoti, L. Kozerning ziddiyatning funksiyalari haqidagi taʼlimoti hamda R. Darendorfning ziddiyatni institutsionallashtirish konsepsiyasi metodologik tayanch sifatida qoʻllaniladi. Tahlil natijasida institutlarning uchta mustaqil mexanizmi ajratiladi va guruh ichiga yopilgan tarmoqlarning ziddiyatni kuchaytirish ehtimoli asoslanadi. Yakuniy qismda samaradorlik shartlari va baholash mezonlari taklif etiladi.
References
1. Ergashbaev S. Oʻzbekiston sharoitida uzluksiz taʼlim tizimi orqali yoshlarning maʼnaviy dunyoqarashini rivojlantirish // Объединяя студентов: международные исследования и сотрудничество между дисциплинами. — 2025. — Т. 1, № 1. — С. 314—316.
2. Varshney A. Ethnic Conflict and Civic Life: Hindus and Muslims in India. — New Haven: Yale University Press, 2002. — 382 p.
3. Putnam R.D. Bowling Alone: The Collapse and Revival of American Community. — New York: Simon & Schuster, 2000. — 541 p.
4. Ergashbayev S. Uzluksiz taʼlim tashkil etish orqali yoshlarning maʼnaviy-falsafiy dunyoqarashini yuksaltirish // Bulletin of Contemporary Researches: Multidisciplinary. — 2025. — Vol. 1, № 1. — P. 10—13.
5. Putnam R.D., Leonardi R., Nanetti R.Y. Making Democracy Work: Civic Traditions in Modern Italy. — Princeton, NJ: Princeton University Press, 1993. — 258 p.
6. Coser L.A. The Functions of Social Conflict. — Glencoe, IL: The Free Press, 1956. — 188 p.
7. Mirzaolimjon ogʻli M.M., Shohbozbek E. Yangi Oʻzbekistonning taʼlim siyosati va universitetlarning yangi modellari // Pedagogik islohotlar va ularning yechimlari. — 2025. — Vol. 16, № 01. — B. 325—328.
8. Dahrendorf R. Class and Class Conflict in Industrial Society. — Stanford, CA: Stanford University Press, 1959. — 336 p.
9. Habermas J. The Structural Transformation of the Public Sphere / transl. by T. Burger. — Cambridge, MA: The MIT Press, 1989. — 301 p.
10. Granovetter M.S. The Strength of Weak Ties // American Journal of Sociology. — 1973. — Vol. 78, № 6. — P. 1360—1380.