GUSENITSALI MASHINALARNING SANOATDAGI O‘RNI VA AHAMIYATI
Keywords:
Kalit so‘zlar: gusenitsali mashina, sanoat texnikasi, terramexanika, tortish kuchi, grunt bosimi, o‘tuvchanlik, qurilish mashinalari, konchilik texnikasi, xavfsizlik, energiya samaradorligi.Abstract
Annotatsiya. Tezisda gusenitsali mashinalarning zamonaviy sanoatdagi funksional o‘rni, ularning konchilik, qurilish, neft-gaz, o‘rmon va qishloq xo‘jaligi kabi murakkab ish sharoitlaridagi ahamiyati tahlil qilinadi. Gusenitsali yurish tizimining asosiy ustunliklari - yuqori tortish kuchi, yerga tushadigan solishtirma bosimning nisbatan pastligi, yumshoq va notekis gruntlarda o‘tuvchanlik, og‘ir ish jihozlari bilan barqaror ishlash qobiliyati - terramexanika va mashina-grunt o‘zaro ta’siri nuqtai nazaridan yoritiladi. Shu bilan birga, yurish qismining yeyilishi, past transport tezligi, energiya sarfi va servis xarajatlari kabi cheklovlar ham ko‘rib chiqiladi. Xalqaro standartlar va zamonaviy ilmiy adabiyotlar asosida sanoat gusenitsali mashinalariga qo‘yiladigan unumdorlik, ishonchlilik, xavfsizlik, ergonomika, energiya samaradorligi, ekologik va raqamli diagnostika talablari tizimlashtiriladi.
References
1.Wong, J. Y. (2022). Theory of Ground Vehicles (5th ed.). John Wiley & Sons. https://doi.org/10.1002/9781119719984
2.Wong, J. Y. (2024). Terramechanics and Off-Road Vehicle Engineering. Butterworth-Heinemann/Elsevier. https://doi.org/10.1016/C2022-0-01590-7
3.Bekker, M. G. (1969). Theory of Land Locomotion: The Mechanics of Vehicle Mobility. University of Michigan Press. https://doi.org/10.3998/mpub.9690401
4.Wong, J. Y., & Chiang, C. F. (2001). A general theory for skid steering of tracked vehicles on firm ground. Proceedings of the Institution of Mechanical Engineers, Part D: Journal of Automobile Engineering, 215(3), 343-355.
5.Chakravarthy, P. N., & Sharma, P. K. (2024). Terramechanics models for tracked vehicle-terrain interaction analysis: A review. Defence Science Journal, 74(4), 469-481. https://doi.org/10.14429/dsj.74.19029
6.Edwin, P., Shankar, K., & Kannan, K. (2018). Soft soil track interaction modeling in single rigid body tracked vehicle models. Journal of Terramechanics, 77, 1-14. https://doi.org/10.1016/j.jterra.2018.01.001
7.He, X., & Jiang, Y. (2018). Review of hybrid electric systems for construction machinery. Automation in Construction, 92, 286-296. https://doi.org/10.1016/j.autcon.2018.04.005
8.Tong, Z.-M., Miao, J.-Z., Li, Y.-S., Tong, S.-G., Zhang, Q., & Tan, G.-R. (2021). Development of electric construction machinery in China: A review of key technologies and future directions. Journal of Zhejiang University-SCIENCE A, 22(4), 245-264. https://doi.org/10.1631/jzus.A2100006
9.Alhimdani, F. F. (1982). Steering analysis of articulated tracked vehicles. Journal of Terramechanics, 19(3), 195-209. https://doi.org/10.1016/0022-4898(82)90004-0
10.International Organization for Standardization. (2017). ISO 20474-1:2017. Earth-moving machinery - Safety - Part 1: General requirements. Geneva: ISO.
11.International Organization for Standardization. (2008). ISO 3471:2008. Earth-moving machinery - Roll-over protective structures - Laboratory tests and performance requirements. Geneva: ISO.
12.International Organization for Standardization. (2017). ISO 5006:2017. Earth-moving machinery - Operator's field of view - Test method and performance criteria. Geneva: ISO.
13.International Organization for Standardization. (1998). ISO 10262:1998. Earth-moving machinery - Hydraulic excavators - Laboratory tests and performance requirements for operator protective guards. Geneva: ISO.
14.International Organization for Standardization. (2020). ISO 7096:2020. Earth-moving machinery - Laboratory evaluation of operator seat vibration. Geneva: ISO.
15.International Organization for Standardization. (2010). ISO 9533:2010. Earth-moving machinery - Machine-mounted audible travel alarms and forward horns - Test methods and performance criteria. Geneva: ISO.